Verslag van het bezoek dat Vetverkeerd bracht aan het huis van bewaring in de penitiaire inrichting te Scheveningen
In een Huis van Bewaring verblijven voornamelijk mensen die van een misdrijf worden verdacht, maar die nog niet zijn veroordeeld. Voor de wet zijn zij dus nog niet schuldig. Zij moeten wachten tot hun rechtszaak voorkomt en zitten tot de uitspraak van de rechter in preventieve-hechtenis. Dit heet ook wel voorarrest. Omdat het soms veel tijd inbeslag neemt voor een zaak voor de rechter komt en de verdachte tegen de uitpraak in hogerberoep kan gaan, kan het voorarrest soms wel meer dan een jaar duren.

De afdeling voor langgestraften van de Scheveningse penitiaire inrichting
Stevige celdeur
Wij hebben om 10.00 uur afgesproken met Marcel. Hij is hoofd communicatie van de PI in Scheveningen en zal ons rondleiden langs de verschillende afdelingen.
Wat direct opvalt als je de inrichting binnenkomt zijn de strenge veiligheidsmaatregel. Zo zit de portier achter dik glas en moeten we bij binnenkomst onze paspoorten laten zien. De portier geeft ons een bezoekerspas, die we zichtbaar moeten dragen. Eenmaal de portier voorbij komen we in een afgesloten ruimte met kluisjes. In deze kluisjes moeten we sieraden, mobiele telefoon en sleutels achterlaten. Vervolgens gaan we door een metaaldetector en komen we in een wachtkamer terecht. Na een paar minuten worden we opgehaald door Marcel en kan de rondleiding beginnen.

De gedetineerde wordt met een busje van de dienst justitiele inrichtingen door het het hek van het huis van bewaring gereden.
De vetverkeerdverslaggever in de rol van gedetineerde wordt binnengebracht en passeert de metaaldetector
In de Scheveningse PI zitten 750 gedetineerden opgesloten. Zij zijn verdeeld over verschillende afdelingen. Zo is er binnen het huis van bewaring een afdeling voor volwassenen en voor jong volwassenen. Op deze laatste afdeling zitten mannen in de leeftijd van 18 tot 23 jaar. In de PI is ook een afdeling voor gedetineerden met een psychische stoornis die wachten op een plek in een psychiatrische inrichting.
Ook is er een kleine afdeling met een veertigtal langgestraften. Deze gedetineerden hebben een zwaar misdrijf gepleegd als moord en/of verkrachting en moeten een jarenlange gevangenisstraf uitzitten. Dit is de zogenaamde BIBA afdeling (beveiligde individuele begeleidingsafdeling).

De gegevens van de gedetineerde worden opgeschreven en er wordt een foto van hem gemaakt.
Binnen de muren van de PI in Scheveningen werken ongeveer 700 mensen. Dit zijn onder andere penitair inrichtingswerkers. Zij zorgen voor de veiligheid in de inrichting. Vroeger noemden we hen cipiers of bewaarders.
Als je over het terrein van de Scheveningse PI loopt heb je het idee alsof je over een groot fabrieksterrein loopt. Marcel vertelt dat er in de loop van de tijd ontzettend veel bijgebouwd is. Je kan dat goed zien aan de verschillende bouwstijlen.
Wanneer je van het ene gebouw naar het andere wilt moet je voortdurend gesloten hekken en deuren passeren. Op mijn vraag of dat niet vervelend is zegt Marcel dat hij niet anders gewend is en het hem nauwelijks nog opvalt.
Hij neemt ons mee naar de poort waar de gedetineerden worden binnengebracht. Deze wordt met een busje van justitie vervoert van de politiecel naar het huis van bewaring. Bij binnenkomst passeert de gedetineerde een detectiepoortje en moet hij zijn zakken leegmaken. De spullen worden netjes geregistreerd en voor hem bewaard. Ook zijn naam en adresgegevens worden gecontroleerd en er wordt een foto van hem gemaakt. Daarna moet hij onder douche. Hij mag daarna zijn eigen kleren weer aan. Het is dus niet zoals je soms in de Amerikaanse films ziet dat gevangenen een overall moet dragen. De gedetineerde wordt vervolgens opgehaald door een penitiar inrichtingswerker die hem naar zijn cel begeleidt.

Foto's boven en beneden. De gedetineerde wordt na binnenkomst in een cel opgesloten. Hij wordt na enige tijd opgehaald voor het douchen. Daarbij wordt hij door een medewerker grondig gecontroleerd. Na het douchen krijgt hij zijn kleren mee in een vuilniszak en wordt overgebracht naar zijn cel.

Wij worden door Marcel overgedragen aan Hans. Als penitair inrichtingswerker is hij werkzaam in een afdeling van het huis van bewaring voor jong volwassenen. De mannen die hier zitten zijn tussen de 18 en 23 jaar en worden verdacht van het plegen van een misdrijf en wachten nog op hun proces of de behandeling van hun zaak in hogerberoep.

Nadat de verdachte is ingecheckt wordt hij over het terrein van de P.I.naar de afdeling gebracht waar hij zal worden opgesloten.
Wij lopen met Hans door het cellenblok. Hij laat ons zien hoe een cel er van binnen uit ziet. Wij vinden de cellen erg klein en kunnen ons maar moeilijk voorstellen dat je in een ruimte van ongeveer 1,5 bij 2,5 kan leven. In die kleine ruimte moet de gedetineerde ook naar de w.c. en zich wassen. Hans zegt dat steeds vaker twee mensen in zo'n kleine ruimte worden opgesloten omdat er een tekort aan cellen is.

Het cellenblok

Foto links: de cel van binnen
Foto rechts: uitzicht uit de cel
Huisregels
Wij zien aan de muur van de gemeenschappelijk ruimte de huisregels hangen. Als een gedetineerde de regels overtreedt of zich anders misdraagt kan hij in een isoleercel worden opgesloten. Een isoleercel is een kale ruimte met alleen een matras en een wc. De bedoeling is dat de gedetineerde hier tot rust komt en zijn zonde overdenkt.
De isoleercel met luchtplaats

Wasruimte
In de isoleercel is alleen een bed en een wc
Vaak hebben mensen die met justitie in aanraking komen problemen met het omgaan met agressie of missen zij de sociale vaardigheden om bijvoorbeeld een baan te vinden en die te behouden. Ook hebben zij doorgaans moeite om nee te zeggen en laten ze zich makkelijk overhalen om de verkeerde dingen te doen. In het huis van bewaring moet de gedetineerde dan ook lessen volgen, dit om de kansen van de gedetineerde als deze weer vrijkomt te verbeteren. Zo krijgen zij sociale vaardigheidstraining en moeten zij met andere gedetineerden praten over wat zij hebben gedaan.

Foto links: sportruimte
Foto rechts: gemeenschappelijke ruimte
Hans laat ons ook het handwerklokaal en de sportruimte zien. Hij vertelt dat er steeds minder geld beschikbaar is en de gedetineerden daardoor steeds minder gebruik kunnen maken van dit soort voorzieningen. Zo staat het handwerklokaal momenteel leeg omdat er geen geld is voor een docent en kunnen gedetineerden maar maximaal drie kwartier per week gebruikmaken van de sportruimte. De gedetineerde moet daarom steeds vaker in zijn cel zitten.
In de bibliotheek zijn stripboeken erg populair
Als in de loop van de middag de rondleiding er weer op zit zijn we blij dat we weer naar buiten mogen. Het was natuurlijk hartstikke interessant om eens een blik achter de gevangenismuren te mogen werpen maar tegelijkertijd ga je ook een beetje beseffen hoe het moet zijn om voor maanden in een kleine gevangeniscel te moeten zitten. Wij zijn zo gewend aan onze vrijheid en vinden het zo vanzelfsprekend dat je kan doen en laten wat je wilt, dat je maar moeilijk kan beseffen hoe het moet zijn om opgesloten te moeten zitten. Soms hoor je mensen zeggen dat in Nederland gevangen verwend worden en dat een cel op een hotelkamer lijkt. Deze mensen zouden, net zoals vetverkeerd, eens een keertje een bezoek aan de gevangenis moeten brengen.
Breng ook eens een bezoekje aan de jeugdsite van de dienst justitiele inrichtingen en maak een virtuele rondleiding door de gevangenis www.dji4kids.nl